Plat dak isoleren

Geschatte leestijd: 9 minuten
Plat dak isoleren

Wil je een plat dak isoleren of is het platte dak toe aan renovatie? En wil je weten hoe je dat doet en hoeveel dat kost? In dit artikel vertellen we je alles over het isoleren van een plat dak. Of je dit bijvoorbeeld vanaf de binnenkant of buitenkant moet doen en wat dit je kost en oplevert. Er gaat veel warmte verloren door een slecht of niet geïsoleerd dak. Veel huizen in Nederland hebben nauwelijks of geen isolatie op het dak. Dat is erg zonde want met dakisolatie bespaar je tot wel 30% op je gasverbruik. Bovendien neemt het comfort in huis flink toe door dakisolatie. 

Hoe werkt dakisolatie en wat levert het op?

Warmte stijgt op en dit gebeurt dus ook in jouw huis. Dit kun je bijvoorbeeld zien als je een heet stuk asfaltweg ziet glinsteren in de zomer. Warmte ontsnapt uit je woning via de muren, vloer, dak en ramen. Maar voor het grootste deel verlies je warmte door het dak. Je verliest ongeveer 30% van je warmte door het dak. Ook als je alleen gebruik maakt van de benedenverdieping en de bovenste verdieping(en) niet warm stookt gaat er warmte verloren door het dak. Verdiepingsvloeren zijn in de meeste gevallen niet geïsoleerd waardoor de warmte hier doorheen gaat om uiteindelijk op de bovenste verdieping door het dak te gaan. Dit kun je voorkomen door dakisolatie toe te passen waardoor de warmte niet meer zo makkelijk door het dak naar buiten gaat.

Je kunt een plat dak isoleren op 4 verschillende manieren:

  1. Je kunt een plat dak isoleren door isolatie aan de bovenkant te plaatsen onder de dakbedekking.
  2. Je kunt een plat dak isoleren door isolatie aan de onderkant te plaatsen.
  3. Je kunt isolatiemateriaal boven op dakbedekking plaatsen volgens het omgekeerde dak principe.
  4. Je kunt isolatie in of op de bovenste verdiepingsvloer plaatsen. Dit staat ook wel bekend als zoldervloerisolatie.

Dit laatste is overigens alleen verstandig wanneer je de bovenste ruimte niet verwarmd. Dit is bijvoorbeeld vaak het geval als je een zolder of vliering als opslag voor spullen gebruikt. Belangrijk is dan dat de bovenste verdieping ook goed afsluitbaar is door een deur of een luik. Wil je meer weten over het isoleren van een zoldervloer? Lees verder over zoldervloerisolatie.

Plat dak isoleren: via de onderkant of bovenkant?

De belangrijkste vraag die je jezelf moet stellen: moet je een dak vanaf de onderkant of bovenkant isoleren? Beide opties zijn mogelijk maar een plat dak isoleren vanaf de onderkant is sterk af te raden. Een plat dak isoleren vanaf de binnenkant zorgt voor een groot risico op vochtophoping in de dakconstructie. Dit kan leiden tot schimmels en rot. Het wordt om die reden ook nauwelijks meer gedaan door isolatie specialisten. Zij willen graag een goed product met garantie geven. Met deze methode zijn de risico’s te groot en is het product niet goed en zijn garanties niet af te geven. Kortom, een plat dak isoleer je het dus het beste via de bovenkant.

Voor het isoleren van een plat dak zijn er 2 veelgebruikte methoden: het omgekeerde dak principe en het isoleren van de bovenkant onder de dakbedekking. Het omgekeerde dakprincipe is een goedkoop en makkelijk uit te voeren alternatief. Je plaatst isolatiemateriaal boven op het bestaande dak en strooit daar vervolgens grind overheen of legt er betontegels boven op zodat het blijft liggen. Toch is het omgekeerde dak principe een methode die we je afraden omdat:

  • Het een zware belasting is voor het dak, waardoor eventueel gebruik als dakterras risicovol wordt.
  • Daarnaast hou je extreem grote kieren en naden tussen de isolatie en het dak. De hoeken kun je niet isoleren doordat de isolatieplaten rechthoekig van vorm zijn. Daardoor zal de energiebesparing niet zo groot zal zijn.
  • Als je later het dak moet renoveren dan zijn daar extra kosten aan verbonden.

De beste methode om een plat dak te isoleren is dus dus het isoleren van de bovenkant van het dak onder de dakbedekking.

Hoe isoleer je een plat dak?

Plat dak isoleren

Een plat dak isoleer je door vanaf de bovenkant isolatiemateriaal op de dakconstructie te leggen. Daarvoor moet eerst de huidige dakbedekking van het dak gehaald worden. Onder de dakbedekking komt in de meeste gevallen je dakconstructie te voorschijn. Daar bovenop wordt isolatiemateriaal gelegd. Het hele proces ziet er als volgt uit:

  1. De huidige dakbedekking wordt van het dak verwijderd.
  2. Een dampremmende of dampdichte laag op het dakbeschot (de vloer van het dak, beton, hout of metaal) vervang je voor een nieuwe laag dampdichte folie. Deze folie is nodig om vocht vanuit de woning niet in de constructie te laten komen. Het isolatiemateriaal en de dakbedekking blijft daarmee vochtvrij.
  3. Boven op de dampdicht folie leg je het nieuwe isolatiemateriaal. Het ideale isolatiemateriaal is vormvast en kan gewicht dragen zodat het dak beloopbaar blijft.
  4. Het is isolatiemateriaal wordt met speciale schroeven of lijm aan de dakconstructie bevestigd. Een alternatief is om als laatste stap een laag grind te storten of betontegels te plaatsen op het dak.
  5. Boven op de isolatieplaten wordt de dakbedekking gelegd. Dit kan EPDM, Bitumen, PVC of TPO zijn.
  6. Het dak is klaar en kan wanneer nodig nog aangevuld worden met ballastmateriaal zoals grind of tegels.

Een plat dak isoleren is geen eenvoudige klus. Een belangrijk onderdeel is het maken van een afschot waardoor het water niet in grote plassen op het dak blijft liggen. Daarnaast is het leggen van nieuwe dakbedekking een specialistische klus.

Is mijn dak geschikt voor extra isolatie?

In principe is elk dak geschikt om te isoleren. Of je nu een houten, betonnen of metalen dakconstructie hebt, bij alle soorten is het mogelijk om dakisolatie toe te passen. Er zijn wel een aantal factoren die bepalen in hoeverre jouw dak geïsoleerd kan worden. Let daarom op de volgende zaken:

  • Het hoogteverschil van het dak ten opzichte van de dakrand (dakopstand genoemd) moet minimaal 12cm zijn. Dit meet je vanaf de rand van het dak en niet in het midden (daar is het verschil vaak veel kleiner door het afschot).
  • Zorg dat je dampdichte folie aan de “warme” kant van je dak zit. Dit is in veel gevallen direct onder het isolatiemateriaal.
  • Is er al isolatiemateriaal aanwezig? Je kan nieuw isolatiemateriaal er direct opleggen. Zorg er wel voor dat er geen dampremmende laag tussen de twee isolatiematerialen komen te liggen.
  • Houdt in de gaten dat het dak goed leegloopt na een flinke regenbui. Als dit niet het geval is neem dan direct contact op met de isolatie specialist.

TIP: het beste moment om je platte dak te isoleren is wanneer het dak toch al aan vervanging toe is. Op dat moment zijn de ‘meerkosten’ van het aanbrengen van een goede laag isolatie beperkt. Je plukt hier vervolgens jarenlang de vruchten van.

Soorten isolatiemateriaal

Voor het isoleren van een plat dak is het belangrijk dat er een drukvast materiaal gebruikt wordt. Daardoor blijft het dak beloopbaar en kun je het eventueel als dakterras gebruiken. Voor een beloopbaar dak heb je een drukvast dak nodig die minstens een druk van 1 kPa of 1 kN/m2 aankan. Dit betekent dat er per m2 dak er minimaal 100 kg aan gewicht op kan staan zonder dat het dak indeukt of inzakt. In het onderstaande overzicht een aantal materialen die gebruikt kunnen worden als isolatiemateriaal op een plat dak.

Type materiaal Dikte (Rd-waarde 6) Dikte (Rd-waarde 7,5) Dikte (Rd-waarde 9) Dikte (Rd-waarde 10)
Vacuümisolatieplaat* 4,2cm 5,3cm 6,3cm 7cm
Aerogel* 8cm 10cm 12cm 13,5cm
PIR platen 14cm 17cm 20cm 22cm
EPS platen (piepschuim) 18cm 22cm 27cm 30cm
XPS platen 21cm 27cm 32cm 36cm
Houtvezel 23cm 30cm 36cm 40cm

*Als je weinig ruimte onder het dak hebt of je wilt niet dat er een groot verschil ontstaat in het uiterlijk van je huis dan kun je voor een dun isolatiemateriaal met een hoge isolatiewaarde kiezen. Je moet er daarbij wel vanuit gaan dat de prijs van deze materialen een stuk hoger ligt.

Handig om te weten: Wat betekent de Rd-waarde van een isolatiemateriaal?
De Rc-waarde is een term die aangeeft wat de warmteweerstand is van de totale constructie inclusief de isolatielaag. Per constructie-element, bijvoorbeeld het isolatiemateriaal, spreken we van een Rd-waarde. Als je alle Rd-waardes optelt kom je uit op de Rc-waarde. Veel bedrijven informeren je over de Rc-waarde van de constructie, maar eigenlijk kun je beter de Rd-waarde vergelijken. De Rd-waarde verschilt per type isolatiemateriaal en de dikte van het aangebrachte isolatiemateriaal. Hoe hoger de Rd-waarde van het materiaal hoe minder warmte er wegstroomt.

Soorten dakbedekking

Als je het dak wilt vervangen moet je ook meteen nadenken over het type dakbedekking dat je terug wilt plaatsen. Er zijn een aantal soorten dakbedekkingsmaterialen waar je uit kan kiezen. De materialen verschillen sterk in levensduur en kosten. De opties zijn:

  • EPDM: Een synthetische rubber die tegenwoordig veel gebruikt wordt. Dit rubber heeft een erg lange levensduur van 40 jaar. Na gebruik kan het ook redelijk goed gerecycled worden. Ondanks dat dit het duurste materiaal is wordt dit het vaakst gebruikt vanwege de vele voordelen.
  • Bitumen: Dit materiaal wat erg veel lijkt op asfalt is gemaakt van ruwe aardolie en gaat ongeveer 15 jaar mee. Wordt met gasbranders aan elkaar verbonden. De goedkoopste maar ook minst aantrekkelijke optie.
  • PVC: Een dunne kunststof laag dient als dakbedekking en wordt aan elkaar verlijmt. Een PVC dakbedekking gaat ongeveer 20 jaar mee en kost over het algemeen iets meer dan Bitumen. Let op met scherpe voorwerpen want de laag is dun en kan niet veel hebben.

Groen dak

Groen dak

Een groen dak is een mooie oplossing om ervoor te zorgen dat je dak in de zomer niet opwarmt en daardoor veel warmte naar de verdieping eronder doorstraalt. Een gemiddeld dak wordt al gauw 800C op een zomerse dag en dat is vaak na enige tijd te merken in huis. Ondanks dat het niet een bewezen resultaat oplevert qua isolatiewaarde is het een mooie toevoeging op je dak.

Als je een groen dak wilt plaatsen dan heb je in eerste instantie een sterk, en waterdicht dak nodig. De basis van een groen dak is simpel: een dak met dakbedekking. Boven op de dakbedekking breng je vervolgens het groene dak aan. Je hebt daarin de keuze uit een dunne laag begroeiing tot een dikke laag begroeiing met veel planten en misschien zelfs wel bomen. De meerkosten voor een groen dak bovenop je huidige dak liggen tussen de €50 en €150 per m2.. Het exacte bedrag is sterk afhankelijk van de dikte van het groene dak en soort beplanting.

In sommige gemeenten is er een subsidie beschikbaar voor het aanleggen van een groen dak. Kijk op regionaalenergieloket.nl/subsidies of deze regeling ook in jouw woonplaats beschikbaar is. Is jouw gemeente niet aangesloten bij het regionaal energieloket? Kijk dan op de website van de energiesubsidiewijzer.

Wit dak

Platte daken die bedekt zijn met EPDM, Bitumen of PVC worden in de zomer erg heet doordat de dakbedekking standaard zwart is en daardoor veel zonnestraling absorbeert. Platte daken kunnen daardoor een temperatuur van maar liefst 800C halen. Dit is slecht voor de levensduur van de dakbedekking en zorgt voor een minder goed binnenklimaat in de ruimtes direct onder het dak. Als alternatief kun je daarom een witte dakbedekking plaatsen. Daarmee voorkom je dat het dak erg heet wordt en krijg je een comfortabeler huis. De meerkosten voor witte dakbedekking zijn slechts een fractie hoger dan die voor zwarte dakbedekking.

Tip: Asbest in het platte dak?

Voor het verwijderen van asbestdaken is er een subsidie beschikbaar. Als je nog asbestplaten of ander materiaal op je dak hebt ben je ook verplicht om deze voor 2024 te verwijderen. De subsidie voor het verwijderen van asbest is maximaal €25.000 per adres. Per m2 dakoppervlak krijg je €4,50 subsidie. De subsidie vraag je maximaal 6 maanden na de werkzaamheden aan bij de RVO.

Kosten plat dak isoleren

De kosten voor het isoleren van een plat dak vanaf de bovenkant is afhankelijk van het type en dikte van het isolatiemateriaal, het soort dakbedekking, het aantal m2, dakvlakken en objecten die op het dak staan. De kosten bestaan voornamelijk uit arbeidskosten (ongeveer 60%). Het isolatiemateriaal is ongeveer 40% van de totale kosten. Gemiddeld betaal je voor het isoleren van een plat dak tussen de €100 en €140 per m2 inclusief nieuwe dakbedekking en BTW. Ga je jouw dak toch al renoveren? Dan liggen de meerkosten voor het plaatsen van isolatiemateriaal tussen de €25 en €50 per m2 dakoppervlak.

Een overzicht van de kosten* voor het isoleren van een plat dak per woningtype:

Type woning Appartement Tussenwoning Hoek/2-onder-1 kap woning Vrijstaande woning
Dakoppervlakte 75m2 50m2 60m2 90m2
Kosten vervangen dakbedekking plat dak €5.500-€7.000 €3.750-€4.750 €4.500-€5.750 €6.750-€8.500
Kosten isoleren plat dak €2.000-€3.500 €1.250-€2.250 €1.500-€2.750 €2.250-€4.000
Totale kosten vervangen en isoleren plat dak €7.500-€10.500 €5.000-€7.000 €6.000-€8.500 €9.000-€12.500

*Alle prijzen zijn inclusief materiaal, plaatsing en BTW

Besparing en rendement plat dak isoleren

Het isoleren van je dak is een goede investering. Onderstaande tabel geeft een indicatie van de kosten en besparingen voor verschillende vormen van schuin dak isolatie (prijspeil 1 januari 2018, €0,65 per m3 gas). In het rekenvoorbeeld gaan we uit van een huis met de volgende kenmerken:

  • Tussenwoning
  • Gasverbruik van 1.500 en 2.500m3 per jaar.
  • Dakkoppervlak van 50m2
  • Woonoppervlak van 120m2

Hieronder zie je wat de besparing, terugverdientijd en het rendement zou zijn als je jouw plat dak isoleert. Het rendement is te vergelijken met een jaarlijkse spaarrente.

Kosten plat dak isoleren Gasbesparing Jaarlijkse besparing Terugverdientijd Rendement (25 jaar)
€5.000-€7.000 380-850m3 €250-€550 12-20 jaar 3,0-5,0%

Tot slot: belangrijke informatie en handige tips

Als je een plat dak gaat isoleren of hebt geïsoleerd veranderd je huis behoorlijk. Je zult ineens merken dat sommige ruimtes warmer of kouder aanvoelen en je stookkosten gaan uiteraard omlaag. Hieronder nog een paar belangrijke tips wanneer je nadenkt over dakisolatie.

  • Als je dak goed geïsoleerd is en de naden en kieren goed dicht zijn gemaakt, is het belangrijk om goed te ventileren. Oude daken zitten vaak vol naden en kieren waardoor natuurlijke ventilatie ontstaat. Van natuurlijke ventilatie is nauwelijks meer sprake na dakisolatie. Zorg dus voor een goed ventilatiesysteem.
  • Bedenk of je dakramen of een trap naar boven wilt plaatsen voordat je begint met isoleren. Dit is het moment om deze te plaatsen.
  • Het isoleren van een plat dak neemt ongeveer 2 tot 4 dagen in beslag. Een plat dak isoleren doe je het beste in de lente of zomer.
  • Als je het platte dak gaat isoleren dan heb je in sommige gevallen een omgevingsvergunning nodig. Dit is vaak het geval wanneer je de hoogte veranderd van het dak. Als je in een monument woont of jouw huis is onderdeel van een beschermd stads-of dorpsgezicht is het noodzakelijk om een omgevingsvergunning aan te vragen. Kijk op het omgevingsloket of je vergunningsplichtig bent.
  • Is je huis tussen 1975 en 1992 gebouwd? Kijk dan of je jouw plat dak kunt (na-) isoleren.
  • Bespaar niet op isolatiemateriaal, de meerkosten voor dikker materiaal heb je binnen enkele jaren terugverdiend.
  • Is je dak binnenkort aan vervanging toe of zit je na te denken over dakisolatie? Dit jaar maak je nog gebruik van de lage BTW van 6% op de arbeidskosten. Vanaf 2019 gaat het lage BTW tarief omhoog van 6% naar 9%.
  • Vind gemakkelijk een betrouwbare dakisolatie specialist via het GreenHome platform. Dat bespaart je een hoop uitzoekwerk en je ziet direct de beoordeling van de isolatiespecialist.

Advies op maat over dakisolatie

Ontdek of (betere) dakisolatie voor jouw huis een goed idee is. Welk soort dakisolatie is geschikt, wat bespaar je en wat kost het?

Start dakanalyse

Lees ook:

Bekijk ook de thema-pagina dakisolatie en ontdek of deze maatregel voor jou interessant is.